نوشته‌ها

جهاز بران و فوت و فن های آن

جهاز بران و فوت و فن های آن

جهاز بران و فوت و فن های آن : اول باید تعریفی دقیق از جهاز را به شما بیان کنم، جهاز به مال و دارایی گفته می شود که عروس در زمان ازدواج خود به خانه مشترک می برد و البته با توجه به این تعریف جهیزیه هم شامل جنس، پول و هم ملک می شود.

ولی بیشتر این روزها در ایران جهیزیه را با وسایل کامل می شناسند که عروس خانم ها همراه خود به خانه ی بخت می بروند و البته گاهی پیش می آید که هزینه ها دوبرابر مخارج عروسی می شوند.

البته از همان گذشته نیز جهاز به عنوان وسیله ی اولیه برای شروع زندگی بوده ولی خواسته و ناخواسته در فرهنگ و عرف عامه هر چقدر جهاز بیشتر باشد سبب می شود که احترام بیشتری به عروس گذاشته شود. رسوم های مختلفی در کشور ایران و دنیا وجود داشته باشد که در ادامه به آن ها اشاره کرده ایم.

جهاز بران در تهران

قدیم ها در تهران به این صورت بود که چند روز پیش از اینکه مراسم عروسی سر بگیرد مراسم جهازبران را به راه می انداختند. برای اینکه جهیزیه را ببرند چند نفر طبق کش با چند قاطر اجیر می شدند که جهیزیه عروس خانم را به منزل داماد ببرند که به همراه آنها عده ی به عنوان نقاره زن آنها را همراهی می کردند.

پیش از اینکه این گروه به منزل داماد برسند چند نفر به خانه داماد می رفتند و قسمتی را که برای عروس در نظر گرفته می شد را اماده می کردند و آب و جارو می نمودند. زمانی که جهیزیه را به خانه داماد می برند فردی از جانب عروس می اید و به معرفی وسایل می پردازد.

داماد هم به نقاره چی ها و طبق کش ها انعام می داد که جز وظیفه های او به شمار می رفت. طبق کش ها می توانستند علاوه بر اینکه انعام دریافت می کنند بلکه نقل و پارچه های کف طبق ها و… را که تزیئن شده بودند را برای خود بردارند.
برای تهیه جهیزیه هم بین خانواده ها توافقی صورت می گرفت که چه وسایلی را به عنوان جهیزیه خریداری کنند.

جهاز بران و فوت و فن های آن

جهاز بران و فوت و فن های آن

جهیزیه در ترکمن ها

ترکمن ها رسم دارند که لوازمی را که برای زندگی مشترک نیاز است را داماد تهیه نماید. در گذشته ها البته خانواده ها بنا به میل خودشان مبلغی را به داماد می دانند که بتواند برای خرید وسایل از آن استفاده کند. اما دیگر این رسم کم تر دیده می شود و تا حد زیادی از بین رفته است.

اسباب و اثاثیه تهیه شده

  • – دو تخته پتو
  • – سه عدد اشرفی
  • – گردن بند از ملهو و میخک
  • – منجوق مرجان و عقیق
  • – خورجین یک عدد و شش عدد افسار اسب
  • – طناب هشت لایه یک عدد
  • – نمکدان و قندان
  • – یک عدد کاسه زرد رنگ (ظرف)
  • – لباس (دستمال ، چارقد هر کدام یک عدد)
  • – شیشه اعلا یک عدد
  • – پیراهن یک عدد

شاید این موارد ساده باشد ولی واقعا در گذشته به عنوان جهیزیه از آن ها یاد می شده است.

جهیزیه بران در گیلان

در گیلان وقتی می خواستند جهیزیه را به خانه داماد ببرند یا قبل از آن ، جهیزیه را در خوانچه های بر سر می گیرند و به خانه داماد میبرند و هر چیز را در جایشان می گذارند و می چینند. مراسمی بود که به آن جهاز تماشا معروف است و وقتی که جهیزیه را به خانه داماد می برند زنان و دختران به تماشا می روند.

تاریخچه جهیزیه در قم

عموما به این صورت است که خانواده عروس با توجه به وسع مالی که داشته اند اسباب و لوازم مورد نیاز دخترشان را تهیه می کردند. پیش از اینکه عروسی صورت بگیرد خانواده عروس هدیه های را با عنوان خلعتی به خانواده داماد می فرستاند. مثل لباس و لوازم شخصی داماد، کت و شلوار، پیراهن پدر و برادرها و شوهر خوارها و چادر مشکی، روسری و لباس برای مادر داماد، جاریها و خواهرها.

بیشتر بخوانید در : هزینه های مراسم عروسی ساده

پس از آن خانواده داماد بعد از اینکه خلعتی را دریافت کردند به عنوان جبران هدیه های که عموما قسمتی از زندگی خود عروس می باشد را تهیه کرده اند و به خانه عروس می فرستند. مثل پشتی، فرش، قابلمه، پشتی، صندوق، متکا، ظروف مسی، دو تاگلیم نو، یک دست پیش دستی، یک دست رختخواب.

۲ یا ۳ شب پیش از عروسی

مراسم جهیزیه برون در دو یا سه روز پیش از عروسی صورت می گیرد. به این معنی که خانواده داماد در خانواده عروس حضور می یافتند و پس از سیاهه جهاز تهیه میشد ، عده ی از زن ها وسایل جهاز را تک به تک می اروند و چندنفر آن را قیمت میکردند و بعد قیمت ها را جمع آوری می کردند و لیست اقلامی که تهیه می شد را به داماد و پدر داماد می داند که امضا می کردند و انگشت می زدند. بعد از آن جهیزیه را با چند نفر از خانواده عروس به خانه داماد می برند و آنها را در خانه داماد و عروس می چیدند.

زمان عقد یک قاعده ی بود که مثلا باید فلان میزان را باید تهیه کنند و مبلغی را با عنوان شیربها از داماد می گرفتند. جهاز را بیش تر با دست میبردند و روی سرها می گذاشتند تا به منزل داماد ببرند. زمان بردن جهیزیه شادی میکردند و ساز می زنند و همه خوشحال و راضی بودند.